Στην Κοζάνη το γλέντι δεν στήνεται σε πλατεία χωριού αλλά γύρω από φωτιά, και όχι τον Αύγουστο αλλά την Αποκριά: το έθιμο των Φανών είναι η ταυτότητα της πόλης.
Τίποτα αυτή τη στιγμή
Μάιος - Σεπτέμβριος
Τα πανηγύρια κρατούν από τον Μάιο ως τον Σεπτέμβριο και κορυφώνονται στον Δεκαπενταύγουστο, στις 15 Αυγούστου, όταν γιορτάζουν τα περισσότερα χωριά. Κάθε πρόγραμμα κλείνει κοντά στη γιορτή του αγίου του, οπότε η λίστα γεμίζει αργά και αδειάζει εκτός σεζόν.
Οι Φανοί είναι φωτιές που ανάβουν στις γειτονιές της Κοζάνης, και γύρω τους στήνεται γλέντι με χορό και τραγούδι. Ανάβουν σε όλη την πόλη κατά τις οκτώ το βράδυ της Μεγάλης Αποκριάς, και αμέσως οι άνθρωποι της γειτονιάς ξεκινούν το τραγούδι. Το κρασί ρέει άφθονο και κυκλοφορούν παντού οι παραδοσιακές κοζανίτικες πίτες, τα γνωστά κιχί. Τα τραγούδια είναι τα παραδοσιακά αποκριάτικα - τα λεγόμενα ξινέτροπα ή σκωπτικά - πειραχτικά και ελεύθερα στο στόμα, όπως επιτρέπει η μέρα.
Αυτό που κρατάει το έθιμο ζωντανό είναι ότι δεν το διοργανώνει κανείς από πάνω: στηρίζεται στην αυθόρμητη συμμετοχή των κατοίκων, που ετοιμάζουν τον φανό της γειτονιάς τους και πρωτοστατούν στο γλέντι. Πολλοί μελετητές της λαογραφίας συνδέουν το έθιμο απευθείας με τις αρχαίες διονυσιακές γιορτές και τα ρωμαϊκά Σατουρνάλια. Η Κοζάνη δεν είναι μόνη της σε αυτό: σε όλη τη Δυτική Μακεδονία, από τα Χριστούγεννα ως τα Φώτα και λίγο μετά, τρέχει ένα συνεχές γιορτινό κύμα - τα Κόλιαντα, οι γουρνοχαρές, τα Ραγκουτσάρια της Καστοριάς - και οι Φανοί είναι το κοζανίτικο κεφάλαιό του. Δεν υπάρχει εισιτήριο ούτε πρόγραμμα με ώρες: πλησιάζεις στη φωτιά της γειτονιάς, σου δίνουν κρασί και πίτα, και μένεις όσο κρατάει το τραγούδι.
Φωτιές που ανάβουν στις γειτονιές της πόλης κατά τις οκτώ το βράδυ της Μεγάλης Αποκριάς. Γύρω τους στήνεται γλέντι με χορό, άφθονο κρασί, τις τοπικές πίτες κιχί και τα παραδοσιακά σκωπτικά τραγούδια.
Κανείς κεντρικά - στηρίζεται στην αυθόρμητη συμμετοχή των κατοίκων, που ετοιμάζουν τον φανό της γειτονιάς τους και πρωτοστατούν στο γλέντι.
